Definicja
Doświadczenia egzystencjalnie znaczące to przeżycia, w których człowiek dotyka tego, co w jego życiu naprawdę ważne. Cechuje je intensywność i autentyczność: coś poszerzają, coś zawężają, coś zmieniają. Każde takie doświadczenie coś daje i coś zabiera.
Nie tylko w wymiarze duchowym
Mogą wydarzyć się w ciele (np. poród, choroba, dotyk), w emocjach, w relacjach, w pracy, w kontakcie z przyrodą. Według jednej z tez warsztatowych doświadczenia z innych wymiarów „sycą” wymiar duchowy.
Uczucia jako kompas
W logoterapii uczucia są „palcem, który na coś wskazuje”: warto się przy nim zatrzymać, ale potem spojrzeć, na co pokazuje. Złość, smutek czy znużenie bywają sygnałem, że w grze jest jakaś wartość.
Śmierć cząstkowa
Kazimierz Dąbrowski, twórca teorii dezintegracji pozytywnej, mówił o „śmierci cząstkowej”: coś w moim życiu musi umrzeć - rola, przyzwyczajenie, relacja - żebym otworzył się na coś nowego. Smutek jest częścią tego procesu.
Podmiot-przedmiot w sobie
Dąbrowski uważał za jeden z najbardziej rozwojowych dynamizmów zdolność widzenia siebie jednocześnie jako podmiotu i przedmiotu - stanięcia obok siebie i przyjrzenia się sobie. To bliskie franklowskiemu samodystansowi.
Warunki refleksyjności
By doświadczenie mogło stać się źródłem rozwoju, potrzebne są m.in.: poczucie bezpieczeństwa, otwartość i ciekawość, czas, relacja z kimś, kto pomaga spojrzeć z innej perspektywy, oraz gotowość, by nie utożsamiać się w stu procentach z żadną rolą.
Źródła
K. Dąbrowski, Dezintegracja pozytywna; I. D. Yalom, Psychoterapia egzystencjalna; E. Lukas, Odkryj sens, zmienisz życie.